Tản mạn #19. “Chuyến xe điện số 75” – khi người lớn đọc sách tranh

Post kế trước của tôi có tên là “Thủng thà thủng thỉnh” kể về những luồng suy nghĩ đan xen thường nhật trong đầu tôi hồi tuần trước. Tôi khá ngạc nhiên khi post này nhận được kha khá lượt đọc (tất nhiên so với các post khác của tôi), nhất là nó là một post tản mạn. Tôi đoán nghĩ do tiêu đề tôi đặt khá lạ. “Thủng thỉnh” là một cụm từ khá hay ho, tôi đã học nó trong một cuốn sách của Mỡ có tên là “Momo dắt bò đi dạo”. Cái từ vừa tượng thanh vừa tượng hình, miêu tả một người đủng đỉnh đi dạo, bước chân rất thủng thẳng không chút vội vã.

Hình ảnh trong sách tranh được trau truốt cực kì.

Sách tranh, tiếng Anh gọi là picture book, tiếng Nhật gọi là Ehon, là một “đặc sản” tinh thần của trẻ em. Từ ngày Mỡ tròn 2 tháng tuổi, tôi đã bắt đầu mua sách cho em. Lúc đầu cũng định tối giản thôi, cho đến bây giờ thì gia tài của em bé đã là hơn 300 cuốn sách tranh đủ thể loại, chủ yếu là tiếng Việt và tiếng Anh. Với tôi, đó là một dầu mốc kì diệu, khi không chỉ em bé mà chính tôi bước vào thế giới của sách tranh.

Một cuốn sách tranh sẽ có 2 phần chính đó là chữ và tranh. Tùy vào độ tuổi mà số lượng chữ nhiều hay ít, có cốt chuyện hay không. Những người làm sách cho trẻ em tài ba lắm, họ đưa ra một câu chuyện vừa đủ ngắn với những từ ngữ chọn lọc, đặc sắc và đắt, vừa lồng ghép được yếu tố giáo dục. Bạn đã nghe đến những từ như “lũn cũn”, “dũn dĩn”, “bòm bõm”, “ầm ào” bao giờ chưa? Lạ thay, chúng nằm trong những cuốn sách tranh giành cho lứa tuổi 3+ đấy. Có những cuốn, ví dụ như “Momo lái máy bay”, cả cuốn sách chỉ có từ “phành phạch” thế mà con tôi vẫn say mê đòi đọc suốt. Theo đó là phần tranh minh họa với đủ mọi chất liệu, từ tranh màu nước, màu dầu, tranh thêu, vải ghép. Thế giới sách tranh muôn hình vạn trạng, mà trong đó mỗi một cuốn sách chỉnh chu như một tác phẩm nghệ thuật thu nhỏ.

Sách tranh rất bay bổng nhé, dẫn dắt và bồi đắp một trí tưởng tượng phong phú. Này là ông thần mưa cứ ngủ quên miết, rồi quên đóng vòi nước làm ngập lụt, lúc lại quên không mở vòi ra gây hạn hán. Này là một lớp học ba-lê giành cho khủng long. Này là cô bé Katie phiêu lưu từ bức tranh này đến bức tranh khác trong bảo tàng. Rồi có cả câu chuyện về một ông sói ăn chay với mơ ước bình đẳng cho các động vật trong nông trại. Khi thành người lớn, tiếp xúc với thực tế nhiều, dường như suy nghĩ của chúng ta sẽ bị bó buộc theo một khuôn phép, một lối mòn. Sách tranh “bật” một công tắc mơ mộng trong ta, ồ, hóa ra lâu rồi ta quên những điều như thế.

Sách tranh Việt Nam giờ đẹp lắm nhé. Trang này nằm trong cuốn sách tập đếm “Một phường rối nước”.

Tôi thích đọc sách tranh một phần vì sự tích cực và nhân văn mà nó mang lại. Vợ chồng tôi cười sằng sặc khi đọc cuốn “Vị khách tuyệt vời nhất trần đời”, ở đó, cô bạn Sóc hết làm vỡ ấm trà, lấy rèm cửa ra may quần rồi làm ngập lụt cả vườn cà rốt. Ấy vậy mà cún Walters lại cực vui sướng, bởi ước mơ của cậu được dong thuyền trên nước (ý là cái vườn bị lụt). Rồi cô nàng heo Rô-zet-ta chuối bị các bạn kì thị vì chê bẩn, quyết định tổ chức cả một buổi tiệc để mời các bạn tắm bùn với hoa Mimosa và quả thanh yên để hóa giải hiểu lầm. À, còn cả đôi giày cũ của bạn Saki. Tôi biết, thế giới này không màu hồng như thế, nhưng nếu cuộc đời toàn những thứ xấu xa, tại sao cây táo lại nở hoa cơ chứ.

Suy nghĩ của trẻ con đơn giản lắm, có khi chúng nó chẳng hiểu được câu chuyện như thế nào, nhưng chúng vẫn say sưa ngắm nhìn những cuốn sách thật đẹp đẽ. Người lớn thì khác, khi đã trải qua va vấp với cuộc đời, bạn sẽ nhìn sách tranh theo một con mắt thật khác. Ví dụ, “Đảo thiên đường của Nội” là một câu chuyện đẹp đến nhói lòng như vậy. Chắc có lẽ, Nội của Fin đã mất rồi. Chắc có lẽ, câu chuyện mà tác giả kể chỉ là một giấc mơ của Fin, ở nơi đó, ông nội cậu đang sống một cuộc sống hạnh phúc mà ông hằng muốn ở trên đảo thiên đường. Vợ chồng tôi đọc câu chuyện này mà thảng thốt. Tác giả kể nó thật đỗi nhẹ nhàng.

Hai vợ chồng tôi khoái bộ Froggy này kinh khủng. Nó buồn cười trên mức buồn cười, bạn đã bao giờ thấy không gian yên lặng đến mức có thể ngay thấy tiếng một con muỗi đang ợ hơi chwaaaaaa?

Hôm qua, tôi nhận về bộ picture book mới tháng này cho Mỡ, bộ truyện của Gianni Rodari do nxb Kim Đồng ấn hành nhân dịp kỉ niệm 100 năm ngày sinh của ông. Trong bộ này có một câu chuyện là “Chuyến xe số 75”, kể về hành trình kì lạ của một chuyến xe buýt, đưa các hành khách từ thành phố đến một cánh rừng “thơm ngát và mát mẻ”. Ở đó, những viên chức bận rộn say mê chơi đùa những trò chơi từ thời thơ ấu và lạ lùng thay, khi chuyến xe trở về thành phố, mọi người phát hiện ra đồng hồ đều chỉ ở 9 giờ kém 10 phút. Điều đó có nghĩa là thời gian dường như đã ngừng trôi. Một câu chuyện hết sức ấn tượng. Nó cũng ấn tượng như việc tôi bước vào thế giới sách tranh của trẻ em, ở đó, tôi có những giây phút thư giãn với một tâm hồn được tưới tắm, hoài niệm và “được” là một cô bé thuở nào.

List các sách được nhắc đến trong bài

  • “Dắt bò đi dạo” – bộ “Momo Cậu bé quả đào”
  • “Momo lái máy bay” – bộ “Momo Cậu bé quả đào”
  • “Từng chút, từng chút một” – Bộ “Những câu chuyện đẹp đẽ nhất tặng bé” (nxb Kim Đồng)
  • “Con yêu bạn khăn” – Bộ “Những câu chuyện đẹp đẽ nhất tặng bé” (nxb Kim Đồng)
  • “Chuột Típ đến thăm nhà bà” – Bộ “Chuột típ” (nxb Kim Đồng)
  • “ Đảo thiên đường của Nội” – Bộ “Cá voi đêm bão” (nxb Kim Đồng)
  • “Chú chim đêm bão” – Bộ “Cá voi đêm bão” (nxb Kim Đồng)
  • “Ông sói ăn chay” (nxb Kim Đồng)
  • “Thần mưa” – Bộ sách kỉ niệm 100 năm ngày sinh Gianni Rodari (nxb Kim Đồng)
  • “Chuyến xe điện số 75” – Bộ sách kỉ niệm 100 năm ngày sinh Gianni Rodari (nxb Kim Đồng)
  • “Eo ôi, bẩn quá” – Bộ “Mười bài học ngọt như kẹo” (Nxb Kim Đồng)
  • “Katie và bức tranh hoa hướng dương” (Đinh Tị)
  • “Đôi giày của Saki” (nxb Phụ nữ)
  • “Múp míp mê mẩn múa may” – Crabitbook
  • “Vị khách tuyệt vời nhất trần đời” – Crabitbook
  • “Một phường rối nước” – Sunbox

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s